Thứ Hai, 13 tháng 1, 2014

Đổi mới thi cử 2014: Trò mừng, thầy lo

Mở rộng đối tượng miễn thi tốt nghiệp, bớt số lượng môn thi, tăng cơ hội vào ĐH, CĐ khi ngoài "3 chung” còn có các kỳ thi riêng của các trường… đó là những điều khiến học trò vui mừng với dự thảo đổi mới thi. Nhưng với các nhà giáo, nhất là đội ngũ quản lý giáo dục các cấp, đây là thử thách lớn, bởi đổi mới thi cử ảnh hưởng trực tiếp tới trách nhiệm, "nồi cơm” chung và riêng…

Vẫn muốn dựa "ba chung”

Ngày 15-1 là hạn cuối các trường muốn tuyển sinh riêng ngay trong năm 2014 phải đăng ký tuyển sinh riêng, gửi báo cáo về Bộ GD&ĐT. Tuy nhiên đến ngày 10-2-2014 mới hết hạn các trường nộp đề án thi "ba chung” hay thi riêng. Và sau khi xem xét các đề án, khoảng sau một tháng, đến 10-3 Bộ sẽ công bố danh sách các trường ĐH thi chung hay riêng. Do đó thời điểm này chưa thể chắc số trường tổ chức thi riêng năm 2014 là bao nhiêu.
doi-moi-thi-cu-2014-tro-mung-thay-lo
Điều có thể chắc là trong bản dự thảo đổi mới tuyển sinh mới nhất, Bộ GD&ĐT đã tạo điều kiện cho các trường tuyển sinh riêng bằng việc đồng ý để các trường tổ chức tuyển sinh riêng có thể kết hợp xét tuyển những thí sinh dự thi kỳ thi chung do Bộ GD&ĐT tổ chức có kết quả thi từ điểm sàn trở lên.
Song nhìn vào những ý kiến góp ý của các trường và sự chậm chạp lên phương án tuyển sinh riêng, sẽ thấy bài toán tự chủ thi và tự chủ ĐH ở nhiều trường còn không ít lúng túng. Nhiều khả năng năm 2014, hầu hết các trường đều tự nguyện chấp nhận kỳ thi "3 chung”.
Hiệp hội các trường ĐH - CĐ ngoài công lập còn đề xuất với Bộ GD&ĐT "5 bỏ”, trong đó có bỏ điểm sàn, bỏ khối, bỏ thi ĐH&CĐ, bỏ quy định nộp đề án tuyển sinh. GS Đào Trọng Thi - Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng Quốc hội cho rằng: Luật Giáo dục ĐH đã giao quyền tự chủ cho các cơ sở giáo dục ĐH tuyển sinh. "Không hiểu với tư cách gì mà Hiệp hội này lại có đề nghị như vậy! Nếu có đề nghị thì Bộ GD&ĐT cũng không được quyền làm điều đó, vì đó là quyền của các cơ sở giáo dục đã quy định trong Luật”.
Trước mắt từ nay đến năm 2016, Bộ GD&ĐT tiếp tục tổ chức kỳ thi chung để giúp các trường chưa đủ năng lực hoặc chưa chuẩn bị được đề án tuyển sinh riêng. Tuy nhiên, tất cả trường đều phải có kế hoạch và lộ trình thực hiện tự chủ tuyển sinh để chậm nhất là năm 2017 bắt đầu tuyển sinh riêng. Theo Vụ trưởng Vụ Giáo dục ĐH (Bộ GD&ĐT) Bùi Anh Tuấn, nếu các trường chưa tuyển sinh riêng ngay năm 2014 thì trước ngày 30-9 mới là hạn cuối phải gửi đề án, kế hoạch thực hiện tuyển sinh riêng về Bộ.

Sao thầy lo hơn trò?

Với Dự thảo một số thay đổi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT, hiệu trưởng các trường THPT cũng sẽ vất vả hơn khi phải góp ý xây dựng phương án miễn thi theo yêu cầu của Giám đốc Sở GD&ĐT, thành lập Hội đồng xét miễn thi của trường để xét miễn thi theo phương án đã được phê duyệt cũng như công khai và xử lí các góp ý về danh sách học sinh được miễn thi do Hội đồng đề xuất…
Với khối các trường ĐH, CĐ, những động thái lo lắng nếu phải tuyển sinh riêng là hoàn toàn có lý, khi "nói thì dễ, làm lễ thì khó”. Như ĐHQG Hà Nội năm 2014 cũng tiếp tục tuyển theo "3 chung”. 3 năm qua, ĐH này đã huy động hơn 70 nhà khoa học nhiều kinh nghiệm để xây dựng đề án tuyển sinh mới nhưng sớm nhất phải là năm 2015, bộ công cụ đánh giá mới được sử dụng để tuyển sinh ĐH đại trà.
Nghĩa là các trường đã quen được bao cấp tuyển sinh, có Bộ lo cho công tác này hàng chục năm nay khá quy củ, dù Nhà nước và xã hội tốn kém không ít. Nay từng trường phải thể hiện năng lực tổ chức một kỳ thi bảo đảm chất lượng, tự hạch toán từ đề thi tới khâu tổ chức, kể cả bảo vệ đề bảo vệ kỳ thi, nhiều nhà quản lý ở các trường mới thấy "kinh”, thậm chí muốn bỏ hẳn thi ĐH, CĐ mà chỉ xét tuyển, muốn "ăn theo” hoặc kỳ thi tốt nghiệp hoặc kỳ thi ba chung - nên mới có kiến nghị ba chung "nên kéo dài mãi” (!) như một dịch vụ công.
Đó là chưa kể việc "mời được” thí sinh thi vào những trường thi riêng cũng không dễ, khi không trúng tuyển thì kết quả thi cũng không được xét tuyển ở trường khác nên thí sinh cũng ngại mạo hiểm.

Khi quyền tự chủ còn mới mẻ

Lãnh đạo Bộ GD&ĐT khẳng định các trường tuyển sinh riêng theo phương thức tự chủ không có nghĩa mạnh ai nấy làm. Bộ giao quyền tự chủ cho các trường thì quyền tự chủ đó phải đi liền với tự chịu trách nhiệm và Đề án tuyển sinh riêng của các trường phải công khai để giám sát việc thi, tuyển sinh của trường.
Nghị quyết TƯ 8 (khóa XI) yêu cầu đổi mới phương thức thi và công nhận tốt nghiệp THPT theo hướng giảm áp lực và tốn kém cho xã hội mà vẫn bảo đảm độ tin cậy, trung thực, đánh giá đúng năng lực học sinh. Vì thế các phương án thi tốt nghiệp THPT, những điều kiện buộc trường tuyển sinh ĐH riêng phải đáp ứng, như có ngưỡng bảo đảm chất lượng, phải tự ra đề thi, phải cam kết không được để xảy ra tiêu cực… mà Bộ GD&ĐT đưa ra trong dự thảo, cũng là bảo đảm các yêu cầu này.
"Tôi ủng hộ việc các trường phải làm đề án. Vì các trường giao quyền tự chủ nhưng chuyện thực hiện quyền tự chủ với chúng ta còn mới mẻ, bỡ ngỡ; trách nhiệm xã hội cũng chưa được tin tưởng lắm. Trong tương lai khi các trường có ý thức rất cao trong thực hiện trách nhiệm tự chủ của mình thì Bộ nên hậu kiểm, xem họ làm có đúng quy định hay không” - GS Đào Trọng Thi nói.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét